W związku z rokiem olimpijskim, wiecznie żywy sen o wejściu BJJ lub SW w skład programu Igrzysk budzi się na nowo. Poniżej dzięki tłumaczeniu Krzysztofa Łukaszewicza artykułu z portalu mixedmartialarts.com postaramy się wam wyjaśnić dlaczego tak jest.
Jak MKOl ocenia dyscypliny sportowe?
Komisja do spraw programu Igrzysk Olimpijskich w swoim raporcie ze 117-stej sesji MKOl wyróżnia 33 kryteria używane do oceny silnych i słabych stron każdej z obecnych i potencjalnych dyscyplin olimpijskich i „wartość” jaką każda z nich dodaje programowi.
Kryteria podzielone są na następujące kategorie:
A. Historia i tradycja
B. Uniwersalność
C. Popularność
D. Wizerunek i środowisko
E. Dobro sportowca
F. Rozwój i koszty
Każda z powyższych kategorii posiada kryteria poddawane obiektywnej analizie, na przykład:
A. Historia i tradycja
Powstanie
-Data utworzenia Międzynarodowej Federacji
Igrzyska Olimpijskie
-Wprowadzenie do programu Igrzysk
-Liczba wystąpień na Igrzyskach (miara porównawcza: „silna tradycja”= 20 razy lub więcej)
Mistrzostwa Świata
-Data pierwszych Mistrzostw Świata
-Liczba Mistrzostw Świata zorganizowanych do tej pory
-Częstotliwość Mistrzostw Świata
Inne igrzyska wielosportowe
-Czy sport znajduje się w programie ostatnich Igrzysk Afrykańskich, Pan-Amerykańskich, Azjatyckich, Mistrzostw Brytyjskiej Współnoty Narodów (Commonwealth) czy Uniwersjad?
Rozpoznawane Międzynarodowe Federacje- Igrzyska Sportów Nieolimpijskich
-Liczba wystąpień na Igrzyskach Sportów Nieolimpijskich
Istnieją również inne kryteria, które brane są pod uwagę. Na przykład:
1) Dyscypliny „uznawane” przez MKOl
Niektóre dyscypliny sportowe nie wchodzą w skład aktualnego programu Igrzysk Olimpijskich ale są uznawane przez MKOl. Ich Międzynarodowe Federacje są odpowiedzialne za przestrzeganie założeń Karty Olimpijskiej.
Sporty uznawane mogą być dodane do programu Igrzysk w przyszłość na mocy rekomendacji Komisji ds. Programu Olimpijskiego i głosowania członków MKOl. Przegłosowali oni np. 11 lipca 2005 r. usunięcie baseballu i softballu z programu Igrzysk 2012, jak również odrzucili zastąpienie tych dyscyplin przez karate i squasha. Uznawane dyscypliny to m.in. sumo, golf, karate i polo.
2) Igrzyska Sportów Nieolimpijskich
Pierwsze ISN odbyły się w 1981 i są międzynarodową imprezą wielosportową rozgrywaną w sportach nie wchodzących w skład programu Igrzysk Olimpijskich. ISN są organizowane i kierowane przez Międzynarodowy Związek Igrzysk Sportów Nieolimpijskich pod patronatem MKOl.
Niektóre sporty z programu ISN weszły do programu Igrzysk Olimpijskich (np. triatlon) lub były kiedyś sportami olimpijskimi (np. przeciąganie liny). Udział w ISN jest brany pod uwagę jako kryterium włączenia dyscypliny do programu Igrzysk Olimpijskich. Jednakże w związku z wytycznymi MKOl, ograniczającymi liczbę uczestników Igrzysk Olimpijskich do 10500, szanse rozszerzenia programu Igrzysk są raczej małe.
Moje obserwacje
No tak, dużo faktów i liczb, ale ktoś może spytać: dlaczego BJJ czy SW nie mają szansy na bycie dyscypliną olimpijską. W niektórych kryteriach Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego BJJ/SW otrzymałyby wysokie notowania, np.:
-Najlepsi zawodnicy braliby udział w Igrzyskach Olimpijskich
-Ugruntowane mistrzostwa- M. Świata, Pan-Amerykańskie, Pan-Pacyficzne, Europy, Afryki, Azji (obok wielu mniejszych imprez)
-Niskie koszty operacyjne
-Niskie koszty ośrodków, w których rozgrywane są zawody
-Niskie ryzyko dla środowiska
-Rosnąca popularność sportu
Jednakże jest wiele dziedzin, w których BJJ/SW wypadają słabo i niestety przeważają one znacznie nad pozytywami wymienionymi powyżej. Oto kryteria MKOl, w których BJJ/SW wypadają nie najlepiej:
Nie są to sporty globalne; nie zrzeszają wielu uczestników
Poza Brazylią i USA, mimo istnienia bardzo dobrze rozwijających się ośrodków w innych krajach, sport ten jest słabo rozwinięty; istnieje ogromna przepaść między liczbą uprawiających judo a liczbą uprawiających jiu-jitsu.
Ograniczona obecność w mediach
Ilość transmisji z imprez BJJ/SW jest ograniczona, większość to transmisje internetowe lub programy na niewielkich kanałach (np. Premiere Combate w Brazylii). Mała ilość transmisji w mediach mainstreamowych.
Całkowita dominacja jednego kraju
Jeśli BJJ lub SW byłyby sportami olimpijskimi, Brazylia wygrałaby każdy medal w każdej kategorii (być może z wyłączeniem dywizji kobiet). Poziom umiejętności Brazylijczyków wykracza daleko poza poziom ich potencjalnego rywala- USA. Do tej pory tylko dwóch nie-Brazylijczyków zdobyło tytuł w kategorii czarnych pasów na Mundialu.
Brak polityki antydopingowej
Żadna z organizacji BJJ/SW (CBJJ, BJJE, CBJJO, ADCC) nie ma testów antydopingowych.
Silny wpływ sędziów na wynik meczu
Ocena i przyznawanie punktów jest dosyć mocno subiektywna i może w znaczący sposób wpłynąć na wynik meczu. System sędziowania cieszy się nie najlepszą sławą (choć wprowadzane są poprawki).
Chociaż CBJJ planuje wprowadzenie na matę sędziów oprócz sędziego głównego (jako rezultat kontrowersyjnych wygranych Jacare nad Rogerem Gracie na MŚ w 2004 i 2005 r.) standardy sędziowskie są różne i często niezbyt wysokie nawet na najwyższym poziomie zawodów. Aby poprawić sytuację CBJJ wprowadziła do narożników dwóch dodatkowych sędziów w dywizji czarnych pasów (od ćwierć finałów wzwyż).
Brak jednego organu zarządzającego
Istnieją 2 światowe organizacje BJJ, co jest w sprzeczności z protokołem MKOl, brak też jednolitej światowej organizacji SW, chociaż Światowy Komitet Grapplingu pod auspicjami FILA może to zmienić.
Brak równości płci / kobiece BJJ jest w porównaniu z męskim słabo rozwinięte
Chociaż w ostatnich latach sytuacja zmieniła się nieco na lepsze to liczba światowej klasy kobiet-grapplerów jest bardzo niska w porównaniu z liczbą mężczyzn.
Zbyt duże podobieństwo do zapasów/judo
Zapasy same walczą o utrzymanie 2 odmian w programie Igrzysk Olimpijskich i ciężko wyobrazić sobie wprowadzenie SW jako trzeciej odmiany. BJJ jest w przekonaniu opinii publicznej zbyt podobne do judo.
Niewystarczająca atrakcyjność dla widzów
Choć dotyczy to częściej niższych poziomów zaawansowania, BJJ i SW są ogólnie uznawane za sporty mało widowiskowe.
Polityczne kwestie związane z innymi sztukami walki
Jest mało prawdopodobne, aby przedstawiciele innych sztuk walki obecnych w programie Igrzysk Olimpijskich lub „uznanych” przez MKOl, poparli włączenie do programu innej sztuki walki.
Sportowe jiu-jitsu jest już „uznane” przez MKOl / w programie Igrzysk Sportów Nieolimpijskich
Odmiana jiu-jitsu znana jako Sportowe Jiu-Jitsu (mieszanka judo i karate) jest już uznawana przez MKOl i stanowi część programu Igrzysk Sportów Nieolimpijskich. Jest mało prawdopodobne, aby MKOl wprowadził Sportowe Jiu-Jitsu do programu Igrzysk, nie mówiąc już o wprowadzeniu jego mniejszego wariantu.
Reasumując:
Biorąc pod uwagę powyższe czynniki, ściśle związane z kryteriami MKOl, trudno wyobrazić sobie aby BJJ/SW miało szansę na znalezienie się w programie Igrzysk Olimpijskich.
